Dewislen
English
Cysylltu

Llyfr y Flwyddyn 2019: Gwobr Driphlyg i Manon Steffan Ros

Cyhoeddwyd Iau 20 Meh 2019 - Gan Llenyddiaeth Cymru
Yng Nghanolfan y Celfyddydau Aberystwyth nos Iau 20 Mehefin, cyhoeddodd Llenyddiaeth Cymru mai Llyfr Glas Nebo (Y Lolfa) gan Manon Steffan Ros yw Llyfr y Flwyddyn 2019.

Gwahoddwyd Manon Steffan Ros i’r llwyfan yn gyntaf i gasglu Gwobr Barn y Bobl Golwg360, yna i dderbyn Gwobr Ffuglen Prifysgol Aberystwyth, cyn dychwelyd eto i dderbyn prif Wobr y noson sef £4,000 a thlws wedi’i gynllunio a’i greu gan yr artist Angharad Pearce Jones. Cyflwynwyd y Wobr i Manon gan y Dirprwy Weinidog Diwylliant, Chwaraeon a Thwristiaeth Yr Arglwydd Dafydd Elis-Thomas AC.

Bu’r flwyddyn ddiwethaf yn un tra lwyddiannus i Manon, gan iddi gael ei henwi’n Brif Lenor Eisteddfod Genedlaethol Caerdydd 2018 wedi iddi gipio’r Fedal Ryddiaith gyda Llyfr Glas Nebo, ac ym mis Mai 2019 fe gyhoeddwyd fod ei nofel Fi a Joe Allen (Y Lolfa) wedi ennill categori Uwchradd Gwobr Tir na n-Og.

Mae Manon yn lenor a dramodydd llawn amser. Mae wedi ysgrifennu dros ugain o lyfrau, ac wedi ennill Gwobr Tir na n-Og bedair gwaith (Trwy’r Tonnau yn 2010; Prism yn 2012; Pluen yn 2017 a Fi a Joe Allen yn 2019). Mae’n dod o Riwlas, Dyffryn Ogwen, yn wreiddiol a bellach yn byw yn Nhywyn.

 

Llyfr Glas Nebo gan Manon Steffan Ros

Mae Llyfr Glas Nebo yn adrodd stori ryfeddol Siôn, ei fam Rowenna, a’i chwaer fach, Dwynwen. Mae’r hanes hynod wedi’i gofnodi mewn llyfr nodiadau glas wrth geisio goroesi ar ôl Y Terfyn – yr hunllef a gafodd effaith ddychrynllyd ar drigolion pentref Nebo a thu hwnt. Cliciwch yma i ddarganfod mwy.

Dywedodd Dylan Ebenezer ar ran y panel beirniadu: “Mae’r tri enillydd wedi ein swyno yn llwyr – ac mae eu crefft a’u creadigrwydd yn disgleirio o bob tudalen. Er y safon amlwg roedd un llyfr yn ein denu yn ôl dro ar ôl tro. Llyfr bach sydd wedi cael dylanwad enfawr yn barod. Mae Manon Steffan Ross wedi ein tywys i fyd sy’n frawychus o gyfarwydd. Mae stori’r teulu bach yn ddoniol ac yn ddwys – yn syml ond yn syfrdanol. Ac yn boenus o bwerus ar adegau.

Mae Llyfr Glas Nebo yn glasur modern a gobeithio bydd ei ddylanwad yn amlwg am flynyddoedd i ddod.”

 

Enillwyr y Categorïau

Gwobrwywyd deg enillydd a dosbarthwyd cyfanswm o £12,000 yn Seremoni Wobrwyo Llyfr y Flwyddyn, sy’n dathlu llyfrau mewn tri chategori yn y Gymraeg a’r Saesneg – barddoniaeth, ffuglen a ffeithiol greadigol.

Enillydd y Wobr Farddoniaeth yw Cyrraedd a cherddi eraill gan Alan Llwyd (Cyhoeddiadau Barddas), cyfrol bywgraffyddol a phersonol sy’n gorfoleddu ac yn galaru, yn llawenhau ac yn tristáu wrth edrych yn ôl ar droeon y daith wrth i’r awdur gyrraedd oed yr addewid.

Enillydd y Wobr Ffeithiol Greadigol yw Cymru mewn 100 Gwrthrych gan Andrew Green (Gwasg Gomer), cyfrol hardd sy’n gosod 100 o wrthrychau mewn cyd-destun dynol er mwyn olrhain ein hanes a’n tywys ar hyd llwybr Cymru fel cenedl.

Caiff y Gwobrau eu beirniadu gan banel annibynnol a benodir yn flynyddol. Ar y panel Cymraeg eleni mae’r darlledwr adnabyddus ac awdur chwaraeon, Dylan Ebenezer; Pennaeth Adran Gymraeg ac Astudiaethau Celtaidd Prifysgol Aberystwyth, Cathryn Charnell-White; a’r bardd, awdur a chyn-enillydd Gwobr Llyfr y Flwyddyn, Idris Reynolds.

 

Y Gwobrau Saesneg

Prif enillydd y Wobr Saesneg eleni, ynghyd â Gwobr Farddoniaeth Roland Mathias, yw Ailbhe Darcy gyda’i chyfrol Insistence (Bloodaxe Books). Mae’r gyfrol hon, sy’n archwilio teimladau’r awdur wrth fagu plentyn mewn byd llawn gwahaniadau, wedi ennill y Pigott Poetry Prize 2019 ac wedi cyrraedd rhestrau byrion y Times Poetry Now Award 2019 a’r T.S. Eliot Prize 2018 yn ogystal.

Enillydd Gwobr Ffuglen Saesneg Prifysgol Aberystwyth yw West gan Carys Davies (Granta), nofel sy’n dilyn antur y fforiwr amaturaidd Cy Bellman a’i ferch, Bess, sydd wedi ei gadael ar ôl.

Enillydd y Wobr Ffeithiol Greadigol Saesneg yw Oliver Bullough gyda’i gyfrol Moneyland (Profile Books), sy’n datguddio ochr dywyll a brwnt y byd ariannol. Roedd pob enillydd categori yn derbyn gwobr o £1,000.

Enillydd y People’s Choice Prize, a noddir gan Wales Arts Review, yw Jonathan Edwards am ei gyfrol o gerddi, Gen (Seren Books).

Mae’r panel beirniadu Saesneg eleni yn cynnwys y bardd ac Athro Llenyddiaeth Saesneg ym Mhrifysgol Lerpwl, Sandeep Parmar; Pennaeth Adran Saesneg ac Ysgrifennu Creadigol Prifysgol Aberystwyth, Louise Holmwood-Marshall; a’r nofelydd ac Athro Emeritws Ysgrifennu Creadigol Coleg Birbeck, Prifysgol Llundain, Russell Celyn Jones.

Cyhoeddwyd yr enillwyr mewn Seremoni Wobrwyo yng Nghanolfan y Celfyddydau Aberystwyth ar nos Iau 20 Mehefin, yng nghwmni’r awduron ar y Rhestr Fer, eu gwesteion a’u cyhoeddwyr, beirniaid y wobr, partneriaid, ac aelodau o’r cyhoedd.

Am ragor o wybodaeth am Wobr Llyfr y Flwyddyn, ewch i adran Llyfr y Flwyddyn.